Blog

Wijkteams en rekening houden met een LVB

Ieder mens is eigenaar van een verhaal

Ieder mens is eigenaar van een verhaal. Een tijd geleden realiseerde ik me dat één van de belangrijkste verhalen in mijn leven een verhuizing was. Nou ja een verhuizing… Ik heb de impact ervan altijd gebagatelliseerd, omdat het mijn inziens eigenlijk geen naam mocht hebben. Ik woonde in een klein dorpje en ben verhuisd naar een (nog) kleiner dorpje slechts 5 kilometer er vandaan. Ik kende mijn nieuwe woonplaats al voor de verhuizing, omdat mijn oma en andere familieleden er woonden. Toch vond ik het hele gebeuren ontzettend spannend. Zoals veel andere kinderen vond ik de ontmoeting met mijn nieuwe klasgenoten het spannendst: Zullen ze me wel aardig vinden en zal ik erbij gaan horen?

Mijn broer en ik hadden al snel in de gaten dat we er toch heel anders uitzagen dan de rest van het dorp: met onze oorbellen, trainingspakken en haarmatjes. Indertijd ook best modern. Ik kreeg het gevoel dat mijn klasgenoten niet echt toenadering zochten en vulde hierdoor zelf in dat ze ons maar raar vonden. Ik heb het nooit moeilijk gevonden om vrienden te maken, maar ik had er die eerste weken na de verhuizing een flinke kluif aan. Mijn jongere broertje kon zich gemakkelijker aanpassen dan ik. Waarom lukte het mij niet?

Ik realiseerde me als kind al dat je met 5000 flinke voetstappen in een heel andere wereld terecht kan komen. Een wereld met kleine, subtiele verschillen, zoals het uiterlijk van de mensen of de onderlinge afspraken over wat normaal en gewoon is. Het maakte me steeds onzekerder of ik er wel in zou passen en geaccepteerd zou worden. Daarom is vrij snel na de verhuizing het haar in mijn nek eraf gegaan en had ik mijn oorbel (tot oorbellen bij mannen wel hip waren) uitgedaan. Uiteindelijk lukte het me om erbij te horen, me thuis te voelen en kijk ik terug op een fijne tijd.

Onlangs heb ik met een oud-klasgenootje nog eens over mijn begintijd in het dorp gesproken en de impact die het achteraf heeft gehad. Hoe heeft zij de ontmoeting met mij en mijn familie beleefd? Ik vertelde haar over de periode dat ik erg moest wennen en dat ik zo mijn best moest doen om erbij te horen. Ik ben blij dat ik dit verhaal nog eens met haar gedeeld had, want wat ze me vertelde was zowel grappig als een enorme verassing! Toen mijn klasgenoot mij en mijn gezin voor het eerst zag, dacht dat ze dat de kermis weer in het dorp was. Ze dacht dat ik en mijn broer gastleerlingen waren op school, zo anders zagen we eruit. Als ‘gast-leerling’ maak je tijdelijk onderdeel uit van de klas. Dit gebeurde vrij regelmatig. Vooral in het voor- of het najaar als de kermis en de families die er werkten weer het dorp bezochten. Een heel hechte band werd niet opgebouwd met gastleerlingen. Het contact was kortdurend en tijdelijk.

Ieder mens heeft een verhaal. In ieders leven zijn er mensen die belangrijk zijn, mensen die je leven beïnvloeden, je verleden, heden en toekomst meeschrijven. Binnen Sociale netwerk versterking draait het om nieuwsgierigheid en volledige belangstelling voor elkaars verhalen. Zijn er kwesties die de ander wilt oplossen en wensen die nog graag worden vervuld? Zolang het verhaal achter kwesties en wensen niet helder zijn, dan wordt het lastig om duurzame oplossingen te bedenken. Lossen de oplossingen op wat het op moet lossen?

Sociale Netwerk Versterking biedt meerdere instrumenten die de klant en zijn netwerk kunnen gebruiken om hun verhalen te verhelderen. Ieder stukje of perspectief van het verhaal is waardevol en brengt de klant in beeld. Zo ontstaat een volledig verhaal en wordt het gemakkelijker om na te denken over duurzame plannen en oplossingen.

Een instrument dat ik klanten zelf graag voorleg is de Gebeurteniskaart. Op een groot vel papier schrijft of tekent de klant de gebeurtenissen of periodes die veel indruk hebben gemaakt, zowel fijne als verdrietige.

Het doel van de Gebeurteniskaart voor de klant is om helder te krijgen:

Gebeurteniskaart

Gebeurteniskaart

Hoe en met wie nam ik belangrijke besluiten?
Wat zijn mijn krachten?
Wie zijn en waren belangrijke mensen in mijn leven?

Een Gebeurteniskaart kan op meerdere manieren worden getekend. Ook de mate van gedetailleerdheid kan verschillen per klant en situatie. Bij het werken vanuit Sociale Netwerk Versterking houden we het bij voorkeur zo simpel mogelijk.

Ook bij mensen met een bewogen leven, volstaat een lijn met daarop enkele ‘highlights’ meestal prima om een antwoord te krijgen op bovenstaande drie vragen.

Het maken van een Gebeurteniskaart kan confronterend zijn en allerlei emoties oproepen. Dit mag, maar het doel is niet een therapeutische sessie of interventie. Blijkt dat de klant professionele hulp wil bij het verwerken van gebeurtenissen, dan kan dit deel zijn van het plan. Aanwezigheid van steunfiguren is belangrijk om na te kunnen praten als de procesbegeleider weg is.

Bron: Leermap Vierdaagse Basistraining Sociale Netwerk Versterking

Doordat de Gebeurteniskaart en de andere instrumenten binnen Sociale Netwerk Versterking op allerlei manieren vorm kunnen krijgen, zijn ze voor bijna iedereen toepasbaar. Je hoeft de Nederlandse taal bijvoorbeeld niet machtig te zijn, tekenen kan ook.

Het idee dat mensen me uit de weg gingen of mijn verhaal niet wilden horen staat me nog altijd bij. Een erg vervelend gevoel.

En dat geeft me te denken…

Als ik met 5 kilometer al in een andere wereld kon terechtkomen, hoe ervaren mensen dit dan als ze een reis van zo’n 4000 kilometer hebben overbrugd uit een land als Syrië? Hoe krijg je als vluchteling de kans je eigen verhaal te vertellen, zodat mensen ook echt begrijpen welke dromen je wilt najagen of welke situatie je voor jezelf of je gezin wilt verbeteren? Hoe voorkom je dat er verhalen over jou en je gezin ontstaan die misschien niet kloppen en de afstand tussen jou en nieuwe landgenoten vergoten?

De Gebeurteniskaart zou een passend bij de onderlinge dialoog kunnen zijn.

Tags: Sociale Netwerk Versterking, Vluchtelingen

Auteur

  • Guy de Hoop
  • Trainer en coach

Lees ook

Oplossing voor de vluchtelingenoplossing?

Met aandacht volgt en ziet Guy de Hoop de berichtgevingen over de falende opvang van vluchtelingen. Soms hartverwarmend nieuws. Soms zorgwekkend of zelfs angstaanjagend. De boodschap van de meeste Nederlanders is echter vaak dezelfde: Mensen die zijn gevlucht uit hun vaderland moeten we met warmte onthalen. Hoe komt het dat er naast de warmte ook zoveel woede en haat op de tv te zien is? meer…

Passanten en de eigenaren van het vluchtelingenprobleem

Als burgers en vluchtelingen de ruimte krijgen om hun perspectieven met elkaar te delen, dan komen gezamenlijke oplossingen iets dichterbij. De overheid kan helpen bij het maken van een plan door informatie te verstrekken over wat wel en niet mogelijk is. Hoe mooi zou het zijn als burgers en vluchtelingen in een volgende stap de overheid gaan betrekken bij de uitvoering van hun gezamenlijke plan voor de toekomst, in plaats van andersom? Lees nu de blog van Guy de Hoop. meer…

Oplossingsgericht werken, wat is dat en wie zijn wij?

Oplossingsgericht werken is : een krachtgerichte, generalistische manier van werken, geschikt voor alle doelgroepen en voor alle problematieken en organisaties. In deze blog vertellen Wilma van der Vaart en Wim Joosen je meer. meer…