Blog

Wijkteams: preventie en aanpak kindermishandeling

Wat gun je jezelf en de ander?

In de periode dat ik als schoolmaatschappelijk werker binnen het SBO werkzaam was, waren ruziënde ouders één van de grootste frustraties onder leerkrachten. In iedere klas zaten wel een aantal leerlingen wiens ouders elkaar niet konden luchten of zien.

Ik stond er versteld van: Wat ging het er onder deze ouders soms gemeen aan toe!

Mats’ ouders

Op een dag werd ik door de intern begeleider bijgepraat over de 9-jarige Mats. Hij was in zijn klas bekend als een vrolijke wildebras, maar aan de GGD-arts had hij verteld dat hij zich verdrietig voelde. Zijn ouders waren gescheiden en hadden sindsdien -drie jaar- geen woord meer tegen elkaar gezegd.

De ene week woonde Mats bij zijn moeder, de andere week bij zijn vader en diens vriendin. Mats werd door het leerlingenvervoer iedere dag van school naar vader of moeder gebracht. Mats’ ouders zagen elkaars voordeur nooit; ze hoefden hem niet bij elkaar op te halen of af te zetten.

Verwijten via het schriftje in de rugzak

De enige manier waarop ouders met elkaar communiceerden was via een schriftje in de rugzak van de jongen. Iedere week schreven ze de bijzonderheden voor elkaar op.

Althans dat was de bedoeling. Na verloop van tijd werden er vooral verwijten in het schriftje geschreven en werden er twijfels geuit over elkaar werkelijke motieven. Toen de koude oorlog op zijn hoogtepunt was, werd er helemaal niets meer in het schriftje geschreven.

Dat was een van de redenen dat Mats verdrietig was. Hij had het altijd fijn gevonden dat ouders over hem schreven en op die manier ook nog contact hadden met elkaar. Nu bleven de bladzijden leeg.

Met elkaar rond de tafel?

Voordat ik Mats’ ouders benaderde voor een gezamenlijke afspraak, had ik bij de intern begeleider al aangegeven geen ‘mediator’ te zijn. Ik kan mijn best doen om met alle partijen rond de tafel te gaan, maar ik kan geen wonderen verrichten. Hoe kan ik helpen iets te veranderen wat al drie jaar lang is ingesleten? Is dat wel aan mij?

In twee aparte gesprekken met ouders heb ik hetzelfde aangegeven. Ik kon hen als procesbegeleider ondersteunen bij het maken van een plan, maar daar lag wat mij betreft de grens. Zij moesten allereerst ook écht bereid zijn samen een plan te maken. Als er alleen maar ruzie zou worden gemaakt, dan zou ik het overleg meteen stoppen.

De vriendin van Mats’ vader

Vervolgens deed ik een voorstel aan ouders. Ik vroeg hen nóg meer mensen uit te nodigen bij het overleg. Deze personen moesten dan wel het beste voor hebben met álle partijen aan tafel. Niet als scheidsrechter, maar om met ouders mee te denken en/ of hen steun te bieden.

De echtscheiding had hun omgeving echter in twee kampen verdeeld; vrijwel iedereen trok partij voor vader of moeder. Het was dus niet eenvoudig om iemand te vinden.

Uiteindelijk waren beide ouders het tot mijn verassing eens over één persoon: de huidige vriendin van vader. Mats zag haar om de week en was dol op haar. Moeder bleek in het verleden bevriend met haar te zijn geweest. Bovendien vertrouwde ze Mats’ welzijn en opvoeding al voor een groot deel aan haar toe. In die zin was zij reeds een belangrijke steun voor alle partijen.

Wat gun je jezelf en de ander?

Bij de start van het overleg twijfelde ik of er goed aan had gedaan. Ouders bevonden zich al snel op bekend terrein.

Na het zoveelste ‘L-woord’ van moeder, het zoveelste ‘K-woord’ van vader en het zoveelste ‘nou-zo-kan-ie-wel-weer’ van zijn vriendin dacht ik dat ik de situatie had verergerd. Zou ik het overleg dan maar stoppen? Het werd in ieder geval tijd om ouders uit te nodigen om niet alleen naar het verleden te kijken, maar naar de toekomst. Op naar onbekender terrein.

Ik onderbrak het gekibbel en vroeg aan iedereen aan tafel: ‘Wat gun je jezelf en de ander toe voor de toekomst? Schrijf al deze wensen op verschillende post-its’.

Horen dat iemand jou iets gunt, gaat niet zomaar het ene oor in en het andere oor weer uit; het doet je wat. Vooral als deze wensen serieus en gemeend worden voorgelezen.

De kracht van iemand iets gunnen

Het leek wel alsof de zon in de huiskamer ging schijnen. De sfeer en temperatuur werden een stuk warmer. Vader, een grote, ruige vent, werd ineens emotioneel en fluisterde door zijn tranen heen dat de wensen van zijn ex-partner hem diep hadden geraakt. Hij werd getroffen door het besef dat hun wensen eigenlijk helemaal niet zoveel van elkaar verschilden.

De belangrijkste wens van iedereen was een mooie toekomst voor Mats. Ze waren het erover eens dat dit alleen maar mogelijk was als ze weer écht persoonlijk contact zouden hebben met elkaar. Op zijn minst een wekelijks telefoontje over hoe het met Mats was gegaan. Misschien op termijn zelfs een kop koffie als Mats niet door het busje, maar door ouders zelf zou worden opgehaald en afgezet.

Als mensen verdwalen op het terrein van schuld en verwijten, nodig ze dan eens uit op het terrein van wensen en gunnen. Soms kunnen zij op dit terrein prima weer samen de weg vinden.

Tags: Sociale Netwerk Versterking

Auteur

  • Guy de Hoop
  • Trainer en coach

Lees ook

Sorry, ik weet het niet

‘Sorry, ik weet het niet…’ In het leven vind ik het nog steeds lastig om aan anderen toe te geven dat ik iets niet weet. Vooral in mijn werk als cliëntondersteuner en trainer. Mensen vragen mij immers om advies en verwachten juist dat ik het wel weet. Ik krijg er immers voor betaald. meer…

Licht verstandelijke beperking, herkennen en ermee omgaan

Kan niet ligt op het kerkhof, en wil niet ligt er naast. Willen is kunnen. Waar een wil is, is een weg. Als je maar wil, dat is het verschil! Deze woorden worden makkelijk gebruikt. De onderliggende toon is dat het je eigen schuld is wanneer je iets niet van de grond krijgt…je bent gewoon lui. meer…

Omgaan met agressie

Jaren geleden verkocht ik een mooie maar oude Honda. De nieuwe eigenaar was merkbaar in zijn sas met zijn nieuwe aankoop. De prijs was ook absoluut niet te hoog. Hij zou er met zijn zoon een juweeltje van maken. Een halve dag later ging de telefoon: het was dezelfde man, alleen was hij nu niet meer zo blij. meer…